Über

O projekcie | Wizualizacje Niewidocznego

Projekt „Wizualizacje Niewidocznego“ pojmuje wizualizacje jako formy produkcji obrazu poza profesjonalno-oficjalnym obiegiem obrazów i jako wynik amatorskich praktyk medialnych. Projekt poświęcony jest historii i praktyce sponsorowanych przez państwo amatorskich klubów filmowych w PRL (1944-1989) – od założenia pierwszego klubu 1953 do społeczno-politycznego przełomu w 1989 roku i zmiany systemu państwa.

Amatorskie kluby filmowe w Polsce tworzyły swoistą niszę społeczno-kulturalną dla aktorów, którzy mogli się w niej odważyć na estetyczno-tematyczne eksperymenty, jakie nie byłyby możliwe w oficjalnej, w wysokim stopniu alimentowanej i kontrolowanej kinematografii. Dotyczyły one głównie wizualizacji publicznie represjonowanej seksualności i marginalizowanych mniejszości, takich jak homoseksualizm, który oficjalnie nie był zakazany, ale wciąż tabu, jak i kwestii politycznych czy formalnych eksperymentów.

Badanie tych amatorskich wizualizacji ma pokazać, jak to przysłonięte specyficznymi dla kultury technikami i społecznymi stosunkami władzy, tak jak tabu czy wykluczone w państwowym socjalizmie, zostało zobrazowane i uwidocznione.

Z jednej strony projekt ma na celu identyfikację i analizę uwidocznień, a z drugiej praktyki medialne, które je wytworzyły. Metodycznie łączy on medialno-archeologiczne i mikro-historyczne podejście z obrazowo-naukową perspektywą na amatorską praktykę filmową w Polsce. Stosując podejście »obrazoznawcze« (»Bildwissenschaft«) do łączenia analizy obrazu z pytaniami o jego produkcję, złożoność reprezentacji medialnych będzie tu interpretowana poprzez triadę wizualizacja (praktyka), aktorzy/sprawcy (sieci społecznościowe) i wyniki (uwidocznienia).

Badaniom podlegają nie tylko treści i formy filmów amatorskich, ale także kulturowe i społeczne procesy ich produkcji, rozpowszechniania i odbioru w odniesieniu do warunków lokalnych i translokalnych, przełomów medialnych i zmian społeczno-politycznych. Aby zrozumieć różne praktyki obrazujące i medialne, znamienne filmy amatorskie zostaną zbadane w ich kontekście, podczas gdy logiki działania amatorów filmowych i ich praktyki medialne zrekonstruowane w wywiadach i obszernej pracy archiwalnej. Celem przedmiotu badań jest więc rozpracowanie kulturowych praktyk kina amatorskiego w Polsce oraz określenie jego medialno-archeologicznych i technologiczno-historycznych uwarunkowań.

W trakcie tych dociekań zostanie też określony jego stosunek do danej lub artystycznej produkcji i jej transnarodowe przeplatanie się z innymi amatorskimi kulturami filmowymi. Celem tej kontekstualizacji jest wyostrzenie percepcji warunków politycznych, społecznych i medialnych, w jakich działali amatorzy i rozwijali swoje wizualizacje.

Interdyscyplinarny projekt postrzega się jako wkład w archeologię medialną filmu amatorskiego w Polsce i w kulturę wizualną współczesności. Projekt jest realizowany w Katedrze Historii Mediów i Kultury Wizualnej na Uniwersytecie w Siegen i finansowany przez Niemiecką Fundację Badawczą DFG w latach 2020-2023.




Stipendia/Fellowships:



Kooperacje: